Cemal HANİLÇİ

Merhametin Gölgesi

Cemal HANİLÇİ

Hayat bazen bizi, niyetimizle sonuçların çarpıştığı garip bir kavşakta bırakır. 

İçimizdeki saf bir şefkat hissi, hak etmeyen ya da doğru olmayan bir kalpte yankı bulduğunda, merhamet görünmez bir esarete dönüşebilir.

​Birine acımak, el uzatmak, insani ve yumuşak bir erdemdir. 
Ancak bu yumuşaklık, karşısındaki insan tarafından kör bir saplantıya ve yanlış bir umuda yorulduğunda, ortada sessiz bir trajedi başlar. 
Oysa bizim ruhumuzun pusulası, bu çıkmaz sokaklardan çok uzakta, adıyla bile içimizi aydınlatan o muazzam olaya mühürlenmiştir.

​Saplantının Yanılgısı: Kurtarıcı Rolü ve Özgürlüğün Kaybı
​"Birini kurtarabileceğinizi sandığınız anda, aslında onun hapishanesinin bir parçası olursunuz."
Bazen insanın en büyük iyiliği, bir başkasının hayatına yön vermek değil, onun kendi yolunu bulmasına izin vermektir.
​Biri size sığınmak istediğinde, ona uzattığınız merhamet eli bazen yanlış anlaşılır.
İyilik, insanı kendimize bağlamak değil, kendi hayatına bağlamaktır. 
Karşınızdaki insan, sizin gösterdiğiniz insanî tavrı kendi yalnızlığının ve ömrünün tek kurtuluş reçetesi zanneder. 
Oysa iyilik ve bağ kurmak karşılıklı bir özgürlük alanıdır; tek taraflı bir mahkûmiyet değil.

​Merhametin Yanıltıcı Yüzü: 
İçimizdeki iyilikten doğan o yakınlık, karşı tarafın gözünde koparılamaz bağlara dönüşür.
​Saplantının Karanlığı: 
Bize acı veren şey, başkasının kurduğu bu hayal dünyasında zorla bir figüran edilmeye çalışılmakdır.

​Kör Kuyuya Karşı Göz Alıcı Bir Zirve: 
​Bizim kalbimizin attığı yer, bu saplantının ve acıma duygusunun yarattığı karanlık odaların çok ötesindedir. 
Adını anmak bile ruhuna derin bir sükûnet ve estetik bir coşku veren içimizdeki estetik ve duygusal zirvedir. 
O, varlığıyla hayatımiza anlam katan, ulaşmak için nefes aldığımız en mukaddes yöndür.

​Etrafımızı saran bu yapay ve hastalıklı ilginin boğucu havasından sıyrılıp, yüzümüzü döndüğümüz tek gerçek insani bir dönemeçtir
Bir yanda mecburiyetten doğan kasvetli bir gölge, diğer yanda ise varlığıyla içimizi ısıtan göz alıcı bir güneş dururken; bizim kalbimizin iradesini çoktan o güneşe teslim etmiştir.

​Vicdanın Sınırı ve Kendi Yolunu Çizmek
​Kimse kimsenin hayatının kurtarıcısı olmak zorunda değildir. Bir insana merhamet etmek, kendi hayatınızı ve sevdiğiniz kişiye olan sadakatinizi feda etmenizi gerektirmez.

​Gerçek Vicdan: 
Bir insana verilebilecek en büyük dürüstlük, ona boş umutlar vermemek ve aradaki mesafeyi net bir şekilde çizmektir. 
Acımak sevmek değildir; sevgiyi esir etmek ise merhamet değil, kendine ve sevdiğine ihanettir.
İnsan, başkasının hayatına ışık olabilir; ama o ışığın altında kendi gölgesini büyütmemelidir.

​Sadakatin Onuru: 
Biz kalbimizi neye adadıysak, zihnimizi ve ruhumuzu da orada tutmak zorundayız. 
Duyduğumuz o derin ve dokunulmaz hissiyat, bu tür ucuz yanılgıların ve zoraki bağların çok ötesinde saf bir mabettir.

​Yorulmuş ruhumuzu bu karmaşadan çekip alıyor, gözlerimizi ve kalbimizi hak ettiği o tek gerçek ışığin huzuruna çeviriyoruz. 
Sevgi bir yük değil, iki ruhun özgürce buluştuğu bir limandır; ve bizim gemimiz çoktan o limana demir atmıştır.iri, yardım eden kişinin zamanla kendisini vazgeçilmez görmeye başlamasıdır.
Insani ilişkilerin en tehlikeli durumlardan birisi, yardım eden kişinin zamanla kendisini vazgeçilmez görmeye başlamasıdır.
Önce bir iyilik yapar.
Sonra bir başka iyilik…
Ardından karşısındaki insanın her kararında kendisine danışmasını bekler.
Bir süre sonra yardım, beklentiye dönüşür.
Beklenti karşılanmadığında ise kırgınlık başlar.
"Ben onun için neler yaptım!"
"Ben olmasaydım bugün bu durumda olmazdı."
"Onca iyiliğime rağmen beni dinlemiyor."
İşte tam burada, iyilik yapan insanın kendi içinde kurduğu görünmez hapishane ortaya çıkar.
Çünkü artık yapılan iyilik, karşılıksız bir davranış olmaktan çıkmıştır.
Bir teşekkür, bir bağlılık, bir itaat veya sürekli bir yakınlık beklentisine dönüşmüştür.
Oysa gerçek iyilik, karşılığında bir insanın özgürlüğünü istemez.
Birine yardım ettiğimizde, onun bize bağımlı olmasını değil, kendi ayakları üzerinde durabilmesini istemeliyiz.
11.11.2026

Yazarın Diğer Yazıları