TÜİK Açıkladı: Her 10 Çocuktan Biri Siber Zorbalığa Maruz Kalıyor!
TÜİK'in 2026 araştırması, çocukların dijital dünyadaki alışkanlıklarını ve karşılaştıkları riskleri ortaya koydu. Türkiye'de çocukların yüzde 92,7'si internet kullanırken, 11-17 yaş grubunda yapay zekâ kullanımı yüzde 63'e ulaştı. Araştırmada her 10 çocuktan birinin siber zorbalığa maruz kaldığı belirlendi.
ANKARA (MHA) - TÜİK'in 2026 araştırması, çocukların dijital dünyayla ilişkisine dair çarpıcı sonuçlar ortaya koydu. İnternet kullanımının yüzde 92,7'ye ulaştığı çocuklarda, üretken yapay zekâ kullanımı yüzde 63 olurken, her 10 çocuktan birinin siber zorbalığa maruz kaldığı belirlendi.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayımlanan Çocuklarda Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması 2026 sonuçları, çocukların internet, sosyal medya, dijital oyun ve yapay zekâ kullanım alışkanlıklarını ortaya koydu. Araştırmada çocukların dijital teknolojilerle giderek daha fazla zaman geçirdiği, ekran süresinin kitap okuma, ders çalışma, uyku ve aile ilişkileri üzerinde olumsuz etkiler oluşturabildiği görüldü.
Önceki yıllarda 6-15 yaş grubunu kapsayan araştırma, 2026 yılında 6-17 yaş grubunu içerecek şekilde genişletildi. Çalışmada ayrıca 11-17 yaş grubundaki çocukların üretken yapay zekâ kullanımları ve siber zorbalık deneyimleri ilk kez ayrıntılı olarak ele alındı.
Çocukların Yüzde 92,7'si İnternet Kullanıyor
Araştırma sonuçlarına göre Türkiye'de 6-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 92,7'si internet kullanıyor. İnternet kullanım oranı 6-10 yaş grubunda yüzde 86,6, 11-17 yaş grubunda ise yüzde 96,9 olarak kaydedildi.
Düzenli internet kullanan çocukların yüzde 53'ünün hafta içi, yüzde 63,4'ünün ise hafta sonu günlük en az 2 saatini internet ortamında geçirdiği belirlendi.
Çocukların internet kullanım amaçları incelendiğinde yüzde 86,2 ile video izleme ilk sırada yer aldı. Bunu yüzde 80,3 ile ders çalışma, ödev ve sunum hazırlama, yüzde 75,1 ile sosyal medya kullanımı izledi.
Her 10 Çocuktan 8'i Cep Telefonu Kullanıyor
Araştırmada 6-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 80,1'inin cep telefonu veya akıllı telefon kullandığı tespit edildi.
Telefon kullanımı 6-10 yaş grubunda yüzde 66,2, 11-17 yaş grubunda ise yüzde 89,8 olarak gerçekleşti.
Cep telefonu kullanan çocukların yüzde 97,4'ü telefonlarını düzenli olarak kullandığını belirtirken, telefonunu en az 30 dakikada bir kontrol edenlerin oranı yüzde 37,8 oldu.
Bu oran 6-10 yaş grubunda yüzde 17,2, 11-17 yaş grubunda ise yüzde 48'e yükseldi.
Sosyal Medya Kullanımı Yüzde 69,8'e Ulaştı
Çocuklarda sosyal medya kullanım oranı yüzde 69,8 olarak belirlendi. Erkek çocukların yüzde 71,4'ü, kız çocukların ise yüzde 68,1'i sosyal medya kullandığını ifade etti.
Yaş gruplarına göre değerlendirildiğinde 6-10 yaş grubundaki çocukların yüzde 50,2'sinin, 11-17 yaş grubundakilerin ise yüzde 83,4'ünün sosyal medya kullandığı görüldü.
Dijital oyun oynayan çocukların oranı da yüzde 68,1 oldu. Erkek çocuklarda bu oran yüzde 77,4'e ulaşırken, kız çocuklarda yüzde 58,2 olarak kaydedildi.
Düzenli dijital oyun oynayan çocukların yüzde 48,1'i macera ve aksiyon, yüzde 44,5'i strateji ve taktik, yüzde 41,6'sı ise spor oyunlarını tercih etti.
Ekran Bağımlılığı Kitap Okuma Ve Ders Çalışmayı Etkiliyor
Araştırmanın dikkat çeken sonuçlarından biri de ekran karşısında geçirilen sürenin çocukların günlük yaşam alışkanlıklarına etkisi oldu.
Çocukların yüzde 48,3'ü ekran karşısında geçirdiği süre nedeniyle daha az kitap okuduğunu belirtirken, yüzde 42,2'si ders çalışmaya daha az zaman ayırdığını ifade etti.
Çocukların yüzde 33'ü ailesiyle, yüzde 26,8'i arkadaşlarıyla yüz yüze daha az vakit geçirdiğini bildirdi.
Ekran kullanımının uyku düzenine etkisi de araştırmaya yansıdı. Çocukların yüzde 25,4'ü dijital cihazlarla geçirdiği zaman nedeniyle daha az uyuduğunu belirtti.
Yapay Zekâ Çocukların Hayatına Girdi
TÜİK'in araştırmasında ilk kez yer verilen üretken yapay zekâ kullanımına ilişkin sonuçlar da dikkat çekti.
11-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 63'ünün üretken yapay zekâ teknolojilerinden yararlandığı belirlendi.
Yapay zekâ kullanım oranı erkek çocuklarda yüzde 60,6, kız çocuklarda ise yüzde 65,5 olarak gerçekleşti.
Çocukların yapay zekâyı kullanım amaçları arasında yüzde 88,1 ile eğitim faaliyetleri ilk sırada yer aldı. Özel amaçlarla yapay zekâ kullananların oranı ise yüzde 58,6 oldu.
Yapay zekâ kullanmayan çocukların yüzde 68,9'u bu teknolojinin varlığından haberdar olmadığını belirtirken, yüzde 21,1'i ihtiyaç duymadığını, yüzde 18,7'si nasıl kullanacağını bilmediğini, yüzde 16,1'i ise gizlilik ve güvenlik kaygıları taşıdığını ifade etti.
Her 10 Çocuktan Biri Siber Zorbalığa Maruz Kalıyor
Araştırmanın en dikkat çekici bulgularından biri siber zorbalık verileri oldu.
11-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 10,2'si siber zorbalığa maruz kaldığını belirtirken, yüzde 4,6'sı siber zorbalık yaptığını, yüzde 23,6'sı ise bu tür olaylara tanıklık ettiğini bildirdi.
Siber zorbalığa uğrayan çocukların yüzde 73,3'ü, kendisine zorbalık yapan kişinin yüz yüze tanıdığı bir arkadaşı veya akranı olduğunu ifade etti.
Siber zorbalığın gerçekleştiği dijital ortamlar arasında yüzde 56,5 ile anlık mesajlaşma uygulamaları ilk sırada yer aldı.
Bunu yüzde 51,1 ile SMS ve benzeri mesajlaşma yöntemleri, yüzde 40,7 ile sosyal medya platformları takip etti.
En Yaygın Siber Zorbalık Türü Kırıcı Mesajlar
Çocukların karşı karşıya kaldığı siber zorbalık türleri arasında yüzde 80,3 ile kırıcı veya incitici mesajlar gönderilmesi ilk sırada yer aldı.
Çocukların yüzde 20,3'ü kendileri hakkında incitici mesajların başkalarıyla paylaşıldığını belirtirken, yüzde 15,8'i haklarında asılsız söylenti ve hikâyeler yayıldığını ifade etti.
Veriler, siber zorbalığın yalnızca sosyal medya platformlarıyla sınırlı olmadığını, çocukların günlük iletişim kurdukları mesajlaşma uygulamalarında da yaşandığını ortaya koydu.
Siber Zorbalık Kız Çocuklarının Eğitimini Daha Fazla Etkiliyor
Araştırmaya göre eğitimine devam eden 11-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 28,1'i siber zorbalığa maruz kalma, siber zorbalık yapma veya bu tür davranışlara tanıklık etme durumlarından en az birini yaşadı.
Bu deneyimlerin okula devam durumunu etkilediğini belirten çocukların oranı yüzde 7,8 olarak kaydedildi.
Söz konusu oran erkek çocuklarda yüzde 5,3 olurken, kız çocuklarda yüzde 10,5'e yükseldi.
Araştırma sonuçları, siber zorbalığın çocukların yalnızca dijital ortamdaki deneyimlerini değil, eğitim hayatlarını da etkileyebildiğini ortaya koydu.
Dijital Dünyada Çocukların Korunması Önem Kazanıyor
TÜİK'in 2026 yılı araştırması, internet ve akıllı telefon kullanımının çocuklar arasında oldukça yaygınlaştığını, yapay zekânın ise eğitim hayatında önemli bir yer edinmeye başladığını ortaya koydu.
Bununla birlikte ekran karşısında geçirilen sürenin kitap okuma, ders çalışma, uyku ve sosyal ilişkiler üzerindeki etkileri ile siber zorbalık verileri, çocukların dijital ortamda korunmasına yönelik çalışmaların önemini bir kez daha gündeme taşıdı.
Araştırma, çocukların dijital teknolojilerden güvenli ve bilinçli şekilde yararlanabilmesi için ailelerin, eğitim kurumlarının ve ilgili kuruluşların dijital okuryazarlık, çevrim içi güvenlik ve siber zorbalıkla mücadele konularındaki sorumluluklarına dikkat çekti.
Bakmadan Geçme