Saadet Partisi'nden Üniversitelerde Akademik Özgürlük Çağrısı

Saadet Partisi Genel Merkezi, Türkiye'de üniversitelerde akademik özgürlük, kurumsal özerklik ve bilimsel üretim konularına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Üniversitelerin yalnızca diploma veren kurumlar olmadığı vurgulanırken, özgür düşüncenin ve bilimsel üretimin güçlendirilmesi gerektiği ifade edildi.

Saadet Partisi tarafından yapılan değerlendirmede, üniversitelerin bilginin üretildiği, farklı fikirlerin bir araya geldiği ve gençlerin düşünme ve sorgulama becerilerini geliştirdiği kurumlar olduğu belirtildi. Bu nedenle akademik hayatın özgür bir ortamda sürdürülmesinin önemine dikkat çekildi.

Açıklamada, Türkiye'de akademik özgürlüğe ilişkin verilerin gerilemeye işaret ettiği savunuldu. V-Dem verilerine atıf yapılan değerlendirmede, Türkiye'nin Akademik Özgürlük Endeksi'nin 2015 yılında 0,278 seviyesindeyken 2025 yılında 0,088'e gerilediği ve bunun yaklaşık yüzde 68'lik düşüş anlamına geldiği belirtildi.

Araştırma ve öğretim özgürlüğüne ilişkin göstergelere de değinen Saadet Partisi, söz konusu göstergenin 2012 yılında 0,49 seviyesindeyken 2025 yılında 0,14'e düştüğünü aktardı. Akademik ve kültürel ifade özgürlüğünde de yaklaşık yüzde 73 oranında gerileme yaşandığı ileri sürüldü.

'Bu mesele yalnızca akademisyenlerin meselesi değil'

Saadet Partisi, akademik özgürlük konusunun yalnızca akademisyenleri ilgilendiren bir mesele olmadığını belirterek, özgür düşüncenin bilimsel üretim açısından önemine dikkat çekti.

Açıklamada, özgür düşüncenin olmadığı ortamlarda özgün bilimsel çalışmalar üretmenin, yeni fikirler geliştirmenin ve ülkenin karşı karşıya bulunduğu sorunlara kalıcı çözümler ortaya koymanın zorlaşacağı ifade edildi.

Parti tarafından yapılan değerlendirmede, üniversitelerin herhangi bir siyasi anlayışın etkisi altında faaliyet gösteren kurumlara dönüşmemesi gerektiği belirtilerek, 'Bizim ihtiyacımız 'bizim üniversitelerimiz' değil; milletimizin ve insanlığın ortak birikimine katkı sağlayan bilim üniversiteleridir' mesajı verildi.

Rektörlüklerde liyakat ve şeffaflık vurgusu

Saadet Partisi, akademisyenlerin araştırma konularını bilimsel ölçütler doğrultusunda belirleyebilmesi ve ulaştıkları sonuçları özgür biçimde paylaşabilmesi gerektiğini savundu.

Üniversitelerde farklı görüşlerin bir arada bulunmasının önemine dikkat çekilen açıklamada, farklı fikirlere baskıyla değil, yine fikirlerle karşılık verilmesi gerektiği ifade edildi.

Üniversitelerin kurumsal özerkliğinin güçlendirilmesi gerektiğini belirten Saadet Partisi, rektörlerin belirlenmesi süreçlerinde akademik camianın daha fazla söz sahibi olduğu, liyakat, şeffaflık ve hesap verebilirliğin temel alındığı bir yapı oluşturulması gerektiğini kaydetti.

Devletin üniversiteleri denetleme görevini yerine getirmesinin doğal olduğu belirtilirken, bu denetimin akademik hayat üzerinde baskıya dönüşmemesi gerektiği ifade edildi.

'Bilim insanlarının birikiminden toplumun her alanında yararlanılmalı'

Açıklamada akademisyenlerin yalnızca üniversite sınırları içerisinde kalmaması gerektiği de vurgulandı. Bilim insanlarının bilgi ve tecrübelerinden sanayi, yerel yönetimler, siyaset ve toplumsal hayatın farklı alanlarında daha fazla yararlanılması gerektiği belirtildi.

Bilimsel bilginin yalnızca üretilmesinin yeterli olmadığı ifade edilerek, elde edilen bilgi ve birikimin toplumun ve ülkenin faydasına sunulması gerektiği kaydedildi.

Saadet Partisi ayrıca 'Önce Ahlk ve Maneviyat' anlayışı çerçevesinde bilginin ahlak, hakkaniyet ve insanlığın faydasıyla buluşması gerektiğini belirtti. Bilimsel özgürlüğün akademik etik, liyakat ve topluma karşı sorumlulukla birlikte yürütülmesi gerektiği ifade edildi.

Açıklamanın sonunda Türkiye'nin güçlü bir geleceğe ulaşmasının güçlü üniversitelerden geçtiği vurgulanarak, akademisyenlerin soru sorabildiği, araştırmacıların özgürce araştırma yapabildiği ve öğrencilerin farklı fikirlerle karşılaşabildiği bir üniversite yapısı hedeflendiği belirtildi.

Saadet Partisi, hedeflerinin 'siyasetin gölgesinde kalan değil, bilimin ışığında yol alan; özgür, ahlaklı, liyakatli ve üretken üniversiteler' olduğunu açıkladı.